Mehmet Rebii Özdemir
SAMSUN- Proje ekibinden öğrenciler Zeynep Altunnur ve Azime Soylu öncülüğünde gerçekleştirilen "Sıfatların Eşdizim Sözlüğü" adlı proje önce TÜBİTAK 51. Lise Öğrencileri Araştırma Projeleri Samsun Bölge Final Sergisine seçildi. Sonrasında Bölge 1.si olan proje Türkiye finalinde Samsun bölgesini temsil etmeye hak kazandı. Pandemi koşulları sebebiyle online olarak yapılan Türkiye finalinde ise Türkiye 3.sü oldu.
Konuyla ilgili proje danışman öğretmeni Afşar Duman şunları söyledi: "Eşdizim farklı bilim adamlarınca farklı anlaşılan bir terim olmuştur. Türkiye'de Eşdizim ile ilgili çalışmaları bulunan ve Türkçenin fiillerinin eşdizimliliklerini tespit eden Doç. Dr. Nuh DOĞAN eşdizimi anadili konuşurlarının bir biçim-anlam birimi olarak sıklıkla kullandıkları, sözcükten daha büyük, önceden üretilmiş, kullanıma hazır dilin yapı blokları olarak tanımlamıştır. Başka dillerde olan ancak dilimizde bulunmayan bir eksikliktir Eşdizim sözlüğü. Öğrencilerimiz bu eksikliği tespit ettiler ve konuyla ilgili çalışmaları olan 19 Mayıs Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı bölümü öğretim görevlilerinden Doç. Dr. Nuh Doğan hocadan bu konuda nasıl çalışma yapacaklarına dair bilgi ve eğitim aldılar. Sonra Öğrencilerimiz Zeynep Altunnur ve Azime Soylu öncülüğünde 28 kişilik TÜBİTAK proje ekibimizle Türkçede daha önce bu anlamda bulunmayan bir sözlüğü yapmaya çalıştılar. Lise öğrencilerinin bu denli akademik bir çalışma gerçekleştirmesi önemli bir başarıdır. Türkiye finalinde jüriler de bu hususta öğrencilerimizi tebrik etmişlerdir. Akpınar, tarihi köy enstitülerine, öğretmen okullarına dayanan köklü bir eğitim kurumudur. Öğrencilerimiz bu güzel mirasın farkında olarak önemli başarıla imza atmaktadırlar. Gururluyum "dedi.
Böylesine önemli bir projenin içinde yer almaktan mutlu olduklarını ayrıca bunun Türkiye finalinde derece getirmesinin kendisini ve arkadaşlarımı çok mutlu ettiğini ifade eden proje ekibinden Zeynep Altınnur ise şunları söyledi: Projeye başladığımızda herkes bize eşdizimin ne olduğunu soruyordu. Daha önce bizim de bilmediğimiz bir kavram olan eşdizim hakkında yaptığımız araştırmalar sonucunda eşdizimi akademik tanımların dışında şöyle tanımladık: Eşdizim, ayrı okunduklarında bildiğimiz anlamlarından kalıp hale geldiklerinde oluşturdukları anlama ulaşılamayan birbirine sıkı sıkıya bağlı sözcük kalıplarıdır. Örneğin ağır abi eşdizim kalıbını ele alırsak ağır ve abi kelimelerinin ayrı ayrı anlamlarını bilen bir anadili konuşuru ya da Türkçe öğrenmeye çalışan bir yabancı ağır abi Eşdizim kalıbının verdiği anlama ulaşamaz. İşte biz bu tarz söz kalıplarının sözlüğünü yaptık. Bizim yaptığımız teknikle daha önce olmayan bir sözlüğü ortaya koyduk. Bu projeyi yaparken bize her zaman destek olan danışman öğretmenimiz Afşar Duman'a ve konuyla ilgili bizlere yol gösteren Doç. Dr. Nuh Doğan hocamıza tüm arkadaşlarım adına teşekkür ediyorum. Akpınarlı olmak ayrıcalıktır dedi.