Samsun Barosu avukatlarından Av. Hüseyin Cimşit’ten meslektaşı Büyükşehir belediye başkanı Halit Doğan’a tavsiyeler.

Samsun büyükşehir başkanından ve ilçe belediye başkanlarından neler bekliyorum? Neden bekliyorum.

1. Sorumlu olduğu çevrenin 50 yıllık imar planını 5 er yıllık dilimler halinde bilimsel olarak (jeolojik koşullar, şehircilik ilkeleri, yeşil alanlar, endüstri, turizm vs dikkate alınarak) hazırlatmak.
2. Ana caddelerin ve ara caddelerin tamamını temiz, su tutmayacak selden etkilenmeyecek şekilde, uluslararası standartlarda hazırlamak (otopark, kaldırım, yeşillik).
3. Bulunduğu şehirde işsiz ve evsiz kişi bırakmamak, hayırseverlerin de desteği ile aş evi kanalı ile muhtaç kişilere gece 22.00 den sonra yiyecek ve giyecek sağlamak. Sağ elin verdiğini sol el bilmeyecek şekilde. Muhtarlıklar bu konuda en doğru bilgileri mutlaka aktarmak kapasitesine sahiptir. 

Bunlar yeterli. Herkes mutlu olur. 

Özel olarak Samsun’un Atakum, İlkadım, Canik, Tekkeköy ilçelerinde yapılmasına öncelik verilmesini önerdiğim konular:

1. Ana caddelerde; örneğin “Tekkeköy’den, 19 Mayıs ilçesine kadar olan ana cadde bölümde”, kaldırımlar ve orta refüjde temizlik, yeşillik, kaldırım, ağaçlar, korkuluklar, trafik lambaları, asfalt kalitesi, rögarlar, su birikintilerine sebep olan çukurlar programlanıp düzeltilsin. Atakum orta refüjde bulunan korkuluklar bir fırtınada her an devrilip kazalara sebep olabilir. Her 20 metrede 1 çift taraflı desteklenip dik ha ve sağlam hale getirilmelidir.
2. Tüm ana caddelerde, eğer çift taraflı otopark yapılacak ise, mümkün olan yerlerde ve yeni planlarda  minimum temiz yol genişliği 10 metre (2 metre araç + 3 metre şerit +3 metre şerit + 2 metre araç) olacak şekilde kaldırımlar düzenlensin. Aksi taktirde trafik karmaşası ve kaza riski çok yüksek olmaktadır. Örneğin Saadet Caddesi (Lise caddesi ile Muhittin Kefeli bulvarı arası). 
3. Kaldırımlardaki ağaçların yıllar içinde kaldırımlar patlatmaması için ve ağaç önüne araç park edilmemesi için her ana cadde bazında uzman ekiplerce düzenleme yapılarak hem yayaların güvende kaldırım kullanması hem de caddedeki trafik akışı güvenli hale getirilmelidir. Merkez 3 ilçedeki Büyükşehir Ana caddelerinin listesi, uzunluğu, genişliği listelenir ise Samsun Barosu çevre komisyonu ve Samsun Çevre platformu olarak planlamasına ve metre bazında fotoğraflı olarak çizim yapılmasına katkı verilebilecektir. Örneğin ana kavşaklarda sola dönüş yerine, kavşak 50-100 metre geçildikten sonra sola U dönüş cep şeridi yapılırsa ana cadde trafiği daha akışkan olabilecektir. Bunun ABD deki adı Michigan U turn’ dür.
4. Trafik denetimi son derece eksiktir. Valilik Emniyet Müdürlüğü zabıta işbirliği ile trafik denetimi adil ve sık olarak yapılmak zorundadır. Bunu mutlaka sağlamak gerekmemktedir.
5. Yollar onarılırken, yeni yollar yapılırken yolun yağmur suyunu hızla deşarj etmesi için ya tek tarafa en az 15 cm meyilli olması ya da ortadan her 2 tarafa en az 10 cm eğimli olması planlanmalıdır. Aksi taktirde su tutan yol hızla bozulmaktadır.
6. Kaldırımların uluslararası ölçüde standart hale getirilmesi, beton parke taşlardan vaz geçilmesi ya baskı beton ya da su tutmayacak şekilde asfalt yapılması (görme engelliler için işaretli şerit de yapılarak) daha uzun vadeli ve verimli olacaktır. Parke taşlı kaldırımların arasında sürekli ayrık otları bitmekte ve temizlenmesi maliyetli olmaktadır. Şu an döşenen görme engelli şeritlerin tamamı arızalıdır ve verimsizdir. En düzgün baskı beton kaldırım Gazi Caddesinde mevcuttur. 8 yıldır hiçbir aksama olmamıştır.
7. Belediyeye ait diye kullanılan zemin taşı son derece kalitesizdir. Sürekli kırılmaktadır. O taşı en az 5 cm olarak döşemek bile hem pahalı hem de verimsiz olacaktır. Dünyadaki tüm metropol belediyelerde kaldırımlarda ve geniş meydanlarda bu tür bir taş uygulaması yoktur. İlle de taş olacaksa en az 4 cm kalınlığında çok kaliteli ve geniş ebatlı iyi işçilikle döşenmiş granit taş olarak yapılmalıdır. Telekom rögar kapakları standart olmalı. Mevcut halleri çok kötü ve yürüme engeli çıkarmaktadır. 
8. Cumhuriyet Meydanı ve deniz arası Samsun şehrine yakışır şekilde kaplama olmalıdır. Mevcut hali feci halde kötüdür. Projelendirilmesi ve doğru malzeme seçilmesi gereklidir. Meydanda ve diğer alanda geceleri en az 200 lümen biriminde olacak şekilde aydınlatma pilonları konulmalıdır. Şehir canlı görülmelidir.
9. Samulaş hafif raylı tren sayısını göründüğü kadarıyla en az 2 katına ya da gereği sayıya çıkarmalıdır. Ayrıca ulaşım master planını gelecek 50 yıla göre yapmak ve yeni yapılan şehir hastanesine ve batıda 19 Mayıs ilçesine kadar öncelikle raylı sistem götürmek şarttır.
10. Merkez 3 ilçede Pazar yerleri uygar bir şekilde planlanmalıdır. Sokak aralarında kurulan Pazar yerleri, Allah korusun bir yangın anında felakete yol açabilir.
11. Kentsel dönüşüm kapsamında, öncelikle İlkadım ilçesinden başlanarak, sokak ve bina bazında sağlamlık ve depreme dayanıklılık kontrolünün yapılması ve her bina kimlik numarasına bu çalışmanın kaydedilmesi gerekmektedir. Eski binayı satan da alan da neyi alıp sattığını bilmelidir. Güçlendirilmesi ekonomik ya da imkânsız binalar gecikmeden yıkılmalıdır. Bunun için de Büyükşehir Belediyesi ve ilçe belediyeleri arsa üretmek zorundadırlar. 50 yıllık şehir planı da bu nedenle son derece gereklidir.
12. İşsizliğin azaltılması ve iş gücünün kalitesinin artırılması için meslek odaları ile birlikte “Bilgi beceri tutum davranış” kazandıran meslek kursları düzenlenmelidir. İstanbul BŞB İSMEK ile bu uygulamayı 25 yıldır yapmaktadır.
13. Sosyal konut üretmek günümüz enflasyonist ortamında en zor işlerden biridir. Bu nedenle önce şehir planlaması ile arsalar üretilmeli ve öncelikle hazine arsalarının Büyükşehir Belediyesine devri sağlanmalıdır. En uygun konutlar tünel kalıp sistemi ile yapılmakla birlikte, bu tür binaların statik elektrik yüklü olması farklı hastalıklara yol açmaktadır. Bu nedenle bu sistemin mucidi olanlar (Almanya, Fransa, İtalya) bu sistemi terk etmişlerdir. Samsun’a uygun olan 5 katı geçmeyen geleneksel sistemle yapılan (yanlara çıkması olmayan) binalardır. 2+1 den büyük daire sosyal konutlarda olmamalıdır. 
14. Atakum Marin bölgesini doldurmaya çalışmak yerine, uzmanlara kulak verilerek buranın kurtarılması yoluna gidilmelidir. Dereköy balıkçı barınağındaki hatalı imalat nedeniyle doğuya doğru tahrip olan sahil bandının kurtarılması için de uzmanlardan yararlanılmalıdır.
15. Atakum Marina için akan derenin içine kısa mendirek alındığında (kara kısmına büyük menfez de yapılarak) ve biraz da uzatıldığında, uzun mendirek başlangıç menfezinde yapılan kısa mendireğinde doğuya değil batıya uzatılması yapıldığında, akabinde de marina için tarandığında şu an var olan kirlenme ortadan kalkacağı gibi burası gerçekten nezih bir bölge olacaktır.
16. Bir danışma meclisi oluşturun. Bu meclis 50-100 üyeli olsun. Katılımcıları siz belirleyin. Meslek kuruluşları temsilcileri, STK temsilcileri, eski belediye başkanlarından katkı sunabilecekler, bir kısım eski meclis üyeleri, bir kısım eski bürokratlar gibi. Bu meclis politik arena asla olmasın. Projeleri ve önerileri olan toplantıdan 7 gün önce sekreteryaya yazılı olarak sunsun ve paylaşılsın. Samsun’u daha güzel yapmak için size öneriler getirsinler. Tartışılsın. Ayda 1 kez 2 saatliğine toplantı olsun. Kararı yine siz ve meclisiniz versin. Yeter ki samimi olarak düşünceler sizde toplansın.
17. Trafik sinyalizasyon sistemini bu konuda gerçekten uzman bir ekibe, her trafik lambasına 1 numara vererek ve her kavşakta mutlaka kontrol merkezi ile bağlantılı kamera bulundurarak, koordine sistemleri kurarak düzenletin. Belediye evlerinden giren bir araç Atatürk Caddesini takip ederek (ara ulaşım süreleri mutlaka dikkate alınarak) yapılacak yazılım ile yeşil dalga ile Kurupelit’e kadar gidebilmelidir. Bazı kavşaklarda sola ya da sağa dönüşler farklı zamanda komut aldığından ve yeterince bekleme alanı olmadığından trafik güvenliği riske girmektedir. Ülkemizde bu konuda uzman Üniversite birimleri ve de özel firmalar mevcuttur.
18. Samsun merkez ilçelerinin dolmuş hatlarını ve otobüs hatlarını gösteren büyük bir el haritasının fiziki olarak renkli katlanabilir bir cep kopyası ile, internet kanalı ile cep telefonlarına yüklenebilecek yazılımını da yaptırabilirsiniz.
19. Özellikle ana caddelerdeki yol çizgilerinin ve diğer işaretlerin uluslararası standartta olmasını sağlayın. Çift çizgi çekilen kaldırım kenarlarına park edilmesini mutlaka güvenlik birimleri ile (Belediye Zabıtası + Polis + Çekici araç) iş birliği yaparak engelleyin. Örneğin; Lise Caddesi, İstiklal Caddesi. Sokak lambaları mum ışığı şeklinde yanmasın. Tamamının ampulleri led aydınlatma ile 200 lümen ışık verecek şekilde fotosel kontrollü olarak yapılabilir. İsviçre’nin her hangi bir şehri Samsun’dan daha güzel değildir. Ancak standartlara uyulduğundan dolayı uygar görünümlüdür. 
20. Gelelim bütün bu işlerin finansal boyutuna. Nakit akışı ve iş programı olmadan hiçbir yatırım ya da düzeltme verimli olarak yapılamaz. 5 yıllık planı ve müteakip 5 yıllık taslak planı yaptırıp her sene de geri bildirim ile gerekli revizyonlar yapılır ise, mutlaka verimli çalışma yapılabilecektir. Bu nedenle Samsun il sınırları içindeki hazine arazilerinin mümkün olan azamisinin büyük şehir kontrolüne (üzerlerine belediye hizmet alanı şerhi işlenerek) alınmasını mutlaka sağlayınız. Bazı ana caddelerin özel firmalarca (kapasitesi yüksek) sahiplenilerek bakımlarının ve güzelleştirilmelerinin sağlanması yapılabilir. Bunun karşılığında firma belli süre (3-5 yıl) reklamını o caddede uygun yerlere koyabilir. 
21. Samsun ve merkez ilçelerde 200 metreden daha aşağıdaki kotlarda kömür ve odun kullanımını yasaklamak şarttır. Çünkü artan nüfus ile artık hava kirliliği çok aşırı boyuta ulaşmıştır. Doğu ve Batı atık su arıtma tesislerinin verimli çalışması sürekli kontrol edilmekle birlikte, buradan çıkan arıtılmış suların derin deniz deşarjı yerine tarıma aktarılabilmesi de projelendirilmelidir. Kopenhag kentsel arıtma tesisinin yanı halk plajıdır.  O derece temiz su çıkmaktadır.
22. Katı atık tesisine giden yol (Kurtuluş Yolu) çoğunlukla kamu araçları tarafından kullanılmaktadır. Bu yolun hali içler acısıdır. Yolun standartlara uygun şekilde projelendirilerek (su tutmayacak ve çökmeyecek şekilde) yapımının programa alınması şarttır. Aynı yolun sonundan önce ceza evi ve yol üzerinde yeni yapılan Adli Tıp Kurumu binası mevcuttur. 
23. Her ne kadar Samsun Eğitim ve Araştırma Hastanesi Bakanlığa bağlı ise de oraya it açık otoparkın giriş çıkışları ve içerisi Samsun’a yakışmayacak bir haldedir. Büyükşehir olarak ya da İlkadım Belediyesi olarak bu alanın düzeltilmesi çok faydalı bir kamu hizmeti olacaktır. 
24. Şehir içindeki (tüm ilçeler) boş arsaların sahiplerince etrafının çevrelenerek koruma altına alınması konusunda, çöp yuvası olmaması için arsa maliklerine uyarı gönderilmeli, yapmadıkları taktirde belediyeler tarafından yapılarak masrafın tahsil edileceğinin ve tapuya masrafın şerh olarak kaydedileceğinin hukuki alt yapı ile ve meclis kararı ile gerçekleştirilmesi yararlı olacaktır. 
25. Caddelerinden tamamındaki çöp kutularının ve çöp toplama konteyner sandıklarının temizliği ve düzeni her gün bağımsız bir ekiple de denetlenmelidir. Ayrıca tüm ilk ve orta dereceli okullarda sürekli olarak “sigara içmeme, izmaritleri yere atmama” konularında ve yerel TV lerde eğitim programları yapılmalı, Milli Eğitim Müdürlükleri ile bu konuda “Eğitsel Kollar Proje Yarışmaları“ düzenlenmeli.
26. Samsun’daki yüksek öğrenim gençliğinin yurt ihtiyacı konusunda büyükşehir belediyesi de aktif rol alarak öğrenci yurdu yapımına en azından yer göstererek (temin ederek) katkı sağlamalı.
27. Doğu Park ve Batı Park her gün düzenli olarak temizlik ve bakım açısından kontrol edilmeli. Sevgi Kafe benzeri yerler yeniden aktif hale getirilmeli. Fuar alanı içinin tamamen elden geçirilmesi, projelendirilmesi, ter temiz ve su tutmayan bir alan olarak kazandırılması şarttır. İç limanda bulunan hareketsiz deniz suyu alanlarında aşırı derecede yosunlaşma, koku oluşmuştur. Köprülerin durumu da iyi değildir. Çelikler paslanmıştır ve çürümektedir. 2 adet oksijen üreten cihaz ile, HDPE borularla bu kısımlara sürekli oksijen pompalayarak kirlenmenin önlenmesi mevcut kirliliğin de taranarak atılması önerimdir. 
28. Büyükşehir belediyesi, sökülen asfaltı aynı anda ilave malzeme ile yeni asfalta dönüştürüp uygulayabilen bir makine aldığı taktirde bütün ilçelerin ve ana caddelerin asfalt yenileme işlerini daha verimli yapabilecektir. Gerektiğinde komşu belediyelere de kiralayabilecektir.
29. Her türlü çöpü plaj kumu üzerinden toplayabilen en az 2 adet makine alınması çok yararlı olacaktır.                  . https://www.youtube.com/watch?v=3TLGcqw3a0w

https://www.youtube.com/watch?v=A_ESkZmbL2c

Faydalı olması dileğiyle ve saygılarımla sunarım.

     Av. Hüseyin CİMŞİT

Tel: 532 2551483