SAMSUN’DA 3 AYRI BÖLGEYE YAPILACAK MİLLET BAHÇESİNE YARGI YÜRÜTMENİN DURDURULMASINA KARAR VERDİ.

MEHMET REBİİ ÖZDEMİR

Samsun Büyükşehir belediyesinin 3 ayrı ayrı bölgede yapımını planladığı Millet Bahçesi için ima planı değişikliğine gitmesi üzerine Samsun Mimarlar Odası tarafından açılan davada YD (Yürütmenin Durdurulmasına) karar verilmesini başkan Burak Şener yaptığı açıklamasında şöyle konuştu.

“Canik İlçesi sınırları içerisinde Doğu Park alanı, İlkadım İlçesi sınırları içerisinde merkezde Fuar Alanı, Atatürk Kültür Merkezi, Adnan Kahveci Parkının da içinde bulunduğu Liman dolgu sahası ve batıda Batı Park alanı olarak bilinen üç ayrı bölgeyi kapsayan alanda toplam planlama alanının yaklaşık 176 hektar olarak belirtildiği, her üç alanda toplam 109,7 ha alanı kapsayacak şekilde, Kıyı kanununu, Kıyı kanununda yer alan Dolgu alanlarına dair kanun maddelerini, Mekânsal planlar yönetmeliğinin ilgili yönetmelik maddelerini hiçe sayarak Samsun Büyükşehir Belediye Meclisinin 14.01.2022 tarih ve 27 sayılı kararı ile park alanlarının kaldırılarak Millet Bahçesi kullanımı oluşturulmasına ilişkin 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği ile 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğine ilişkin işlemin iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle Mimarlar Odası Samsun Şubesi tarafından söz konusu plan değişiklikleri yasalara, yönetmenliklere, şehircilik ve planlama ilkelerine aykırı olduğu, nazım imar planı değişikliği ile kullanım amacının değiştirilmesinin hukuka uygun olmadığı, uygulama imar planı yapma ve değiştirme yetkisinin İlçe Belediyesine ait olduğu, kamu yararının bulunmadığı, işlemin hukuka ve mevzuata aykırı olduğu,  ileri sürülerek iptali ve yürütmesinin durdurulması talebiyle İdare Mahkemesinde açılan Davada 3. İdare Mahkemesi Tarafında Oy Birliği ile Yürütmeyi Durdurma Kararı verildi” şeklinde konuştu. 

SAMSUN 3. İDARE MAHKEMESİNİN KARARI ÖZETLE ŞÖYLE:

Olayda, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile hazırlanan bilirkişi raporunun birlikte ele alınmasından; davaya konu parsellere yönelik olarak alınan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ve 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği kararlarının yürürlükte bulunan üst ölçekli imar planlarına uygun olduğu ve planlar arası kademeli birliktelik ilkesine uygun olarak alındığı ve Kıyı Kanunu Uygulama Yönetmeliğine göre dolgu alanlarında uygulama imar planı kararı ile Millet Bahçesi yapılabilmesine engel bulunmadığı anlaşılmakla birlikte, 

Davaya konu plan onama sınırının 3621 sayılı Kıyı Kanuna tabi alanları kapsadığı, bu alanlarda plan onay yetkisinin aynı Kanunun 7. maddesi uyarınca Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına ait olmasına karşın planın doğrudan Samsun Büyükşehir Belediye Meclisi tarafından onaylanmasının mevzuata uygun olmadığı gibi 1/100.000 ölçekli çevre düzeni plan notunda yer verilmiş olmasına karşın Bakanlığın uygun görüşünün de alınmadığı, gerek davaya konu Meclis kararında gerekse de plan açıklama raporunda gereklilik analizleri ile ilgili bir açıklama bulunmadığı ve plan değişikliği yapılmasını zorunlu kılan kamu yararı amaçlı teknik ve nesnel bir gerekçe gösterilmediği, 

Millet Bahçesi kullanımı kapsamında yapılabilecek olan yaya, yürüyüş ve bisiklet yolları, park, çocuk bahçesi, oyun alanları, açık spor alanları, meydan, tematik bahçeler gibi açık alan kullanımlarının ilave yeşil alanlar oluşturmayacağı, bu hususun da Millet Bahçesi Rehberinde belirtilen yer seçimi kriterlerine uygun olmadığı,

Plan değişikliği onama sınırı içinde yer alan meydan alanları, açık otoparklar, araç depolama alanları, göl alanı, DDY hattı, raylı sistem aktarma istasyonunun arazi kullanım tablosunda gösterilmediği, 

Mevcut yapılaşmada kültürel tesis alanı olarak planlı bulunan Atatürk Kültür Merkezi Binası ve resmi kurum alanı olarak planlı bulunan Valilik Binası, çok amaçlı salon, kapalı spor salonu, Yabancılar Pazarının da Millet Bahçesi olarak tanımlanmasının mevcut yapılaşma ile plan kararları arasında uyumsuzluk doğurduğu, Atatürk Kültür Merkezinin kaldırılabilmesi için ilgili yatırımcı kuruluş olan Kültür ve Turizm Bakanlığından görüş alındığına dair dosyasında bilgi ve belge bulunmadığı ve etki alanı içerisinde eşdeğer yeni bir alan ayrılmadığı, 

Doğu Park, Batı Park ve Merkez Fuar alanında planlanan millet bahçesi alanının otopark ve altyapı tesis alanı olarak belirlenen alandan 58,9 hektarlık kısım için hangi kullanım kararı getirildiği veya mevcut plan kararlarından hangilerinin korunduğu hususunda plan açıklama raporunda herhangi bir ifadenin yer almadığı, 

Planlama alanındaki mevcut açık ve kapalı spor alanları, otopark alanları, park, çocuk bahçesi, oyun alanı, rekreasyon alanı yüzölçümlerinin ne kadar bir alanı kapladığının ayrı ayrı detaylı olarak gösterilmediği, 

Mevcut durum analizi ile ilgili bir çalışmanın plan açıklama raporunda yer almadığı, 

Düzenlenen plan değişiklikleri ile mevcut kullanımların alansal olarak nasıl değişeceğinin plan açıklama raporunda belirtilmediği, 

Bu kapsamda, davaya konu alanlarda sosyal altyapı alanı kapsamında olan alanların Doğu Park, Batı Park ve İlkadım Merkez Fuar alanı Millet bahçelerinde eski plandaki yüzölçümü ile aynen korunup korunmayacağı hususunda bilgi bulunmadığı, 

Plan açıklama raporunda yapılaşma koşullarına ve plan değişikliği gerekçesine ilişkin olarak ayrıntılı bilgilere yer verilmemesi nedeniyle,  her iki plan için de kendi ölçeğine göre plan açıklama raporunun hazırlandığından söz etmeye olanak bulunmadığı anlaşıldığından, millet bahçesi oluşturulmasına ilişkin 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği yapılmasına yönelik olarak alınan 14.01.2022 tarih ve 27 sayılı Samsun Büyükşehir Belediye Meclisi kararında hukuka, mevzuata, kamu yararına ve şehircilik ilkelerine uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.

Öte yandan, hukuka aykırı olarak alındığı tespit edilen Meclis kararının uygulanması durumunda, planlama sınırları içerisinde yer alan taşınmazların ve taşınmazlar üzerinde yer alan yapılar ile tesislerin kullanım haklarının olumsuz etkilenecek olması nedeniyle ortaya telafisi güç ve imkânsız zararların çıkabileceği değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; hukuka aykırılığı açık olan dava konusu işlemin uygulanması halinde telafisi güç zararlar doğabileceğinden 2577 sayılı Kanunun 27. maddesi uyarınca teminat alınmaksızın yürütülmesinin durdurulmasına, kararın tebliğini izleyen günden itibaren yedi (7) gün içerisinde Samsun Bölge İdare Mahkemesi nezdinde itiraz yolu açık olmak üzere, 05.01.2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.” denilmektedir.  Türk Milleti Adına hüküm veren Yargı kararında da açıkça belirtildiği gibi “hukuka aykırı olarak alındığı tespit edilen Meclis kararının”       önceki Yürütmeyi durdurma ve iptal kararlarında olduğu gibi uydurma yeni meclis kararları ile yeniden gündeme getirilmeyeceği temennisi ile Samsun Büyükşehir Belediyesi Yönetimini, Hukuka aykırı kararlarda onayı olan Büyükşehir Meclis üyelerini, bir kere daha Hukuka Duyarlılığa ve Hukuka Uyarlılığa, yürürlükteki yasa ve yönetmeliklere, planlama ve şehircilik ilkelerine uygun kararlar üretmeye davet ediyoruz.