NEHMET REBİİ ÖZDEMİR
TMMOB Samsun İl Koordinasyonu Kurulu, KESK’in iş kollarından ESM, DİSK Emekli-Sen Samsun şubesi ve TÜKODER’in ortaklaşa düzenledikleri “İnsanca Yaşayabilecek Ücret, Halk İçin Bütçe” konulu bütçeyi TÜKODER genel başkanı Aziz Koçal, dün akşam Elektrik Mühendisleri Odası Samsun şubesinde Disk Emekli-Sen Samsun şube başkanı Arif Kutlu, ESM Samsun şube başkanı Mustafa Niyazi Bulut, TMMOB Samsun İKK sekreteri Veli Kebapçı birer konuşma yaptılar.
TÜKODER, TMMOB, ESM ve DİSK EMEKLİ-SEN adına TÜKODER genel başkanı Aziz Koçal, konuşmasında şunları söyledi.
“Böylesi bir mücadelenin tamda bugün gerek Ziraat Mühendisleri odası genel kurulunda gerekse burada verilen mesajlar, mücadelenin ortaklaştırılması, birikim ve tecrübelerimizle, gücümüzle bunları birleştirirsek hedefe doğru yol alırız. Örgütlü olmadığımız sürece, güçlerimizi birleştirmediğimiz sürece taleplerimizin karşılık bulmayacağı aşikardır. Nitekim sürekli örgütsüz bir toplum yaratılmak, üzere çalışmalar yapılıyor. Biliniyor ki örgütsüz toplumu baskılamak çok kolay, ama örgütlü toplumu baskılamak zordur. Emekliler açısından gerçekten durum çok vahimdir. Emekliler kimseden sadaka istemiyor. Emekliler kimseden bir ulufe de istemiyor. Sadece hakkımız olanı istiyoruz. Ben ilk emekli olduğumda 2012’de asgari ücretin 3 katı maaş alıyordum, şimdi asgari ücretin %70’i kadar maaş alıyorum. Yani gelinen nokta budur. Dolayısıyla Türkiye’de bugün geldiğimiz noktada, yoksul sayısı kat kat artmış, aç sayısı kat kat artmış, enflasyon tavan yapmış ve bunların hepsinde de iktidar da olan, aynı iktidar, aynı yönetim, bir devamını gidiyor. Yani bu iki haneden aşağıya düşürdüğünde de bu iktidar, iktidardaydı, şimdi de öyleyse de ortada bir hata var, bir yanlış var, bizi uzaydan gelip yönetmiyorlar. O nedenle biz bu zamları, bu enflasyonu, bu kur, bu derece döviz kurunun yükselmesinin sorumlusu, sebebi biz tüketiciler değiliz. Emekliler değildir, çalışanlarımız değildir. Bunun sorumlusunu aramak gerekiyorsa, liyakatsiz yönetimdedir, bunun sorumlusunu aramak gerekirse tavandan kopuk üretilen politikalardır. O nedenle bunun bedelini biz değil, bu politikaların sorumluları ödemelidir. Çünkü bugün gelinen ekonomi adına, ekonomik kriz diyor isek, herkes elini taşın altına koyacak. Bu ülkenin kaynaklarını biz, harcamadık. Bu ülkenin kaynakları halkın yararına gitmedi, bu ülkenin kaynakları, bir avuç şirkete kredi olarak verildi. Bir başka yolla verildi, yap işlet devret olarak verildi, teknik olarak verildi, vergileri silindi ve saire, dolayısıyla bu ülkenin kaynaklarını kim çuvalla götürüyorsa, bu ekonomik krizin altına elini taşın altına onlar koyacaklar, biz değil. Ama bunun yapılabilmesi için kamuoyu oluşturulması gerekiyor, gücümüzü alanlarda, sahalarda bu tür örgütlü yapılarda, birlikte göstermeliyiz. Yoksa emekli sahaya çıkmış, bakıyoruz emekliler kendi aralarında birçok örgütlü yapıya ulaştılar. İstanbul’da bir fiil içinde olduğumuz için görüyor bunları söylüyorum. Her defasında da ifade ediyorum. Emekliler bir defa bir bütün, birlik olmalı, aynı çatı altında örgütlenemiyorsa bile yarın ki, eylem gibi sahada güçlerini birleştirmeliler. Tüm tüketiciler bu yönde, tüm meslek odaları ve STK’lar, sendikalar, tüm güçlerini birleştirmeli. Birleştirmesi gerekiyor ki, biz bu alanda yol kat edelim. Yoksa ayrı ayrı eylemlilikler bizi başarısızlığa götürüyor. Onun için ben tekrar dört kuruma da teşekkür ediyorum. Samsun şubemizi ve diğer 3 kuruma.”
TMMOB, ESM ve DİSK EMEKLİ-SEN adına konuşan TÜKODER genel başkanı Aziz Koçal, basın açıklamasında şu ifadelere yer verdi.
“Yılın sonuna geldiğimiz bu günlerde biliyoruz ki, 2023 tüketicilerin alım gücü ve yaşam kalitesinin düştüğü, yoksul ve aç sayısının arttığı, emeklilerin açlığa mahkûm edildiği, çözülemez bir durum aldığı, icralarda dosyaların yığıldığı bir yıl olmuştur. Geçmiş yıllarda olduğu gibi 2023 yılında da fahiş fiyatlar nedeniyle faturaları ödeyemez, yeterli ve sağlıklı gıdaya ulaşamaz, pazara çıkamaz, seyahat edemez, kiralarımızı ödeyemez olduk. Kısacası evrensel insan haklarımız ve hayatın idamesi için olmazsa olmazımız asgari ve temel ihtiyaçlarımız olan barınma, ısınma, haberleşme, ulaşım, beslenme, eğitim ve sağlık gibi ihtiyaçlarımızı karşılayamaz hale geldik deyim yerindeyse tükendik. Tüm bunları yaşarken, TÜİK tarafından, aklımızla alay edercesine her ay enflasyon rakamları gerçekle bağdaşmayan şekilde açıklanarak kamuoyu yanıltılmıştır. Özetle mutfak yanmaya devam etmiş, vatandaş tükenmiş, aç yoksul sayısı her gün artmış, tüketici tüketemeden tükenmiştir. Bilindiği üzere Kasım ayı enflasyonu baz alınarak, asgari ücret pazarlığı yapılmakta, bugün masada asgari ücret enflasyon oranları da dikkate alınarak pazarlık konusu yapılıyor. Memur ve emekli maaşlarında da bu oranlar dikkate alınmaktadır. TÜİK yine her yıl olduğu gibi bu yılda Kasım ayı enflasyon oranını düşük açıklamıştır. Aralık ayı da ona benzer çıkacak. Asgari ücretin yılda bir kez tespit edileceğini söyleyen yetkililer asgari ücretin hesaplanmasında ya da enflasyonun hesaplanmasında baz alınan ürünlerin ve temel ihtiyaç fiyatlarını da bir yıllığına sabitleyebilecekler midir? Yani bugünkü fiyatlar baz alınarak açıklanacak olan asgari ücreti 1 yıl olarak açıklamayı kamuoyuna duyuruyorsanız, maliye bakanı tarafından yöneticiler tarafından o zaman bir yıllık ücretleri de sabitleyebilecek misiniz? Eğer bunlar sabitlenmiyor, yıllık enflasyon oranına %100’e yakın, %100’ün üzerinde çıkıyorsa siz asgari ücreti nasıl sabitlendireceksiniz? İnsanları ölüme mi mahkûm edeceksiniz? Tüketicinin her aldığı ürünün fiyatı aylık bazen de günlük bazda artacak ama asgari ücret yılda bir artacak, aklımız ile alay mı ediyorsunuz? Kamunun görevi halkın alım gücünü ve yaşam kalitesini arttıracak önlemleri almak, bu alanda uygulanabilecek politikalar oluşturmaktır. Türk-İş’in verilerine göre bir ailenin dengeli, sağlıklı ve yeterli beslenebilmesi için yapması gereken aylık gıda harcaması açlık sınırı 14.025. Lira asgari ücret ise 11.402 lira, Temmuz ayındaki artıştan dolayı bu. Görünen tablo bile vahimdir. Açlık sınırının çok daha fazla olduğunu hepimiz biliyoruz. Çünkü hissedilen enflasyon oranı mutfakta TÜİK’in açıkladığının belki de 3 katı, ki ENAG iki katını açıkladı. Emeklilerimiz 7.500 lira maaşla yaşamaya çalışıyor. Bir tarafta ülkenin kaynaklarının aktarıldığı bir avuç insan ballı börek, refah içinde yaşamını sürdürürken, diğer tarafta asgari ücretli ve emekli açlık sınırının altında yaşama tutunmaya çalışırken asgari ücret açıklamaları can yakıyor. Diğer taraftan mecliste 2024 yılı bütçesi görüşülmeye devam etmektedir. Bütçe görüşmelerinden de anladığımız ve her yıl olduğu gibi, halk için bütçe değil, rant için bütçe yapıldığını görüyoruz. Kamu kaynaklarının halk için kullanılacağı, halkın yaşam kalitesini yükseltecek, alım gücünü arttıracak, yoksulluk sınırının altında bir yaşamın olmayacağı bir bütçe istiyoruz. Kaynaklarımız ve vergilerimizin Yap-İşlet-Devret modelleri ve çevre katliamları ile yandaşlara rantiyeye aktarıldığı bir bütçe istemiyoruz. Sorunların çözümü için, vatandaşın gündeminden açlık ve yoksulluk sorunu çıkarılmalıdır. Elektrik temel ihtiyaçtır, kamu hizmeti olarak verilmesi sağlanmalıdır. Açlık ve yoksullukla yaşam mücadelesi verenler için ücret ve maaşlar güncellenmeli, insanca yaşam sınırı olan yoksulluk sınırı seviyesine getirilmelidir. Yıllarca bu ülkeye hizmet etmiş emeklilerimiz bir kenara atılıp ölüme terk edilmemelidir, bayram ikramiyeleri ve maaşları güncellenmeli, insanca yaşayabilecekleri bir maaş uyarlaması yapılmalıdır. Küresel şirketlerin çıkarlarına göre değil, halkın çıkarlarına göre politika ve bütçe oluşturulmalıdır. Açlığı ve yoksulluğu ortadan kaldıracak ekonomik ve sosyal politikalar ivedilikle uygulamaya konulmalıdır. Halkın barınma ve konut sorununu çözecek düzenlemeler yapılmalıdır. Tek asgari ücretli çalışan ailelere kira yardımı yapılmalıdır. Dengeli ve sağlıklı beslenmek için tüketicilerin ekonomik ve besin değeri yüksek gıdaya erişimi sağlanmalıdır. Vergide ve gelirde adalet sağlanmalı, dolaylı vergiler nedeniyle tüketici üzerindeki yük kaldırılmalı kazanca göre vergi için gerekli düzenlemeler yapılmalıdır. Bütçeden de anladığımız ve söylemlerden de anladığımız ÖTV oranları, yine yükselecektir, ÖTV oranlarının biliyorsunuz yükselmesi tüketicinin alacağı her ürüne o oranda yansıyor. KDV keza yine öyle, %20’ye çıktı ama çalışanlardan bu oranda alınan vergiler tüketimden direkt alınıyor biliyorsunuz. Maalesef bir avuç şirketlerden o ballı böreklerden yararlanan, kamunun kaynaklarından yararlanan, şirketlerden alınmıyor. Halkın yararına halk için bütçe yapılmalıdır.
