Kişisel Koruyucu Donanım için SGK’da Kaynak Var. Bedel Neden Yurttaşın Cebinden Çıkıyor?
Sağlık kurum ve kuruluşlarındaki tüm çalışanlar ile vatandaşlar için kişisel koruyucu donanım ve hijyen malzeme paketi, Sosyal Güvenlik Kurumu’nca karşılanmalıdır.
-Salgının başlangıcından bugüne 30 binden fazla sağlık çalışanı COVID-19 tanısı almıştır ve halen yüksek risk devam etmektedir. Ekipman kullanımı ve malzeme yetersizliği ile kişisel koruyucu donanım eksikliğinin bu sonuçtaki payı yüksektir.
-Diğer yandan hane halkları tarafından tedavi, ilaç vb. amaçlı yapılan cepten sağlık harcamalarına salgın nedeniyle maske, yüz siperliği, hijyen malzemesi, ateş ölçer vs. için aylık yaklaşık 250 TL harcama da eklenmiştir.
-Oysa sağlık kurum ve kuruluşlarındaki tüm çalışanlar ile vatandaşlar için kişisel koruyucu donanım ve hijyen malzeme paketi, Sosyal Güvenlik Kurumu’nca karşılanabilir.
- Sosyal Güvenlik Kurumu’nca bedeli karşılanan tıbbi malzemeler Sağlık Uygulama Tebliği’nin (SUT) üçüncü bölümünde yer almaktadır. SUT değişikliği yapılarak, vatandaşlar ve sağlık çalışanlar için kişisel koruyucu donanım/hijyen malzeme paketi pandemi sona erene kadar Kurumca bedeli karşılanacak tıbbi sarf malzemeler (EK-3-C) listesine alınarak karşılanabilir. Bunun için GSS fonunda yeterince kaynak mevcuttur. Sosyal Güvenlik Kurumu, sağlık hizmetlerini finanse ederken GSS kapsamında topladığı fon gelirlerden sağlık hizmet sunucularının sundukları hizmet karşılığı olarak ödeme yapmaktadır.

Pandemi süresince yönetmeliklere ve standartlara göre uygun malzeme ile üretilen kişisel koruyucu donanım ve hijyen paketi için emekliler %10, çalışanlar %20 katılım payı ödeyerek medulla/eczane sisteminde T.C No ile çalışma ve yaşam koşullarına göre günlük en az 2-3 olmak üzere tekli veya 10’lu paketlerde haftalık olarak eczanelerden alabilmelidirler. Yukarıdaki tabloda görüldüğü gibi GSS kapsamında sunulan sağlık hizmetleri için yeterli kaynak mevcuttur. Ancak bulaşın engellenmesine ve böylece salgın için yapılacak tedavi harcamalarının azalmasına katkı yapacak olan kişisel koruyucu donanım ve hijyen paketi için SGK hiçbir adım atmamıştır. Oysa salgınla birlikte ekonomik kriz de giderek derinleşmekte ve başta yoksullar olmak üzere toplumun tamamını etkiler hale gelmektedir.
Sonuç olarak;
AKP iktidarı, plansız, programsız, aceleyle ve zoraki adımlar atılarak başlatılan vatandaşlara ücretsiz maske sağlanmasının yarattığı sorunları çözememiştir. Standartlara uygun malzeme ile hijyen için üretilen maske ve dezenfaktanı vatandaşlardan ve sağlık çalışanlardan imtina ederek yurtdışına ihraç etmiş, antihijyenik koşullarda merdiven altı üretimi yapılan, hastalığı yayan maskeler ile antiseptik/dezenfektanı halka ve sağlık çalışanlarına kullandırılmasına müsaade etmiştir.
Vatandaşlara satılan/verilen bu maskelerin kullanıma verilmeden önce kontaminasyona karşı steril edilmediği, sterilizasyon yöntemine uygun paketleme malzemesi kullanılmadığı, sterilizasyon işlemi tamamlanmadan hazır hale getirildiği ve uygun malzemeden yapılmamış olduğu sıklıkla dile getirilmektedir.
Son dönemlerde başka alanlarda faaliyet gösteren girişimcilere koşulları sağlamadıkları halde kişisel koruyucu donanım üretim sektörü için sertifika verilerek merdiven altında üretime başlatılmaları ve denetlenmemeleri sonucunda bugünkü tablo ortaya çıkmıştır.
Aynı zamanda Sağlık Bakanlığı ile Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının yayımladıkları Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği, Tıbbi Cihaz Yönetmeliği, Biyosidal Ürünler Yönetmeliği kapsamında kişisel koruyucu donanımların piyasaya arz ve hizmete sunum, piyasa gözetimi, değerlendirilme ve denetimi için sorumludurlar,
Antihijyenik koşullarda merdiven altı üretimi yapılan, hastalığı yayan maskeler, antiseptik /dezenfektanların vatandaşlara ve sağlık çalışanlarına reva görülmesini vicdanen, ahlaken ve mesleki olarak kabul etmiyoruz.
Bir an önce kullanım fizibilitesi, temin/erişim tedarik ve maliyet unsurları hesaba katılıp gerekli planlama yapılarak sağlık kurum ve kuruluşlarındaki tüm çalışanlar ile vatandaşlar için kişisel koruyucu donanım ve hijyen malzeme paketi, Sosyal Güvenlik Kurumu’nca ücretsiz karşılanmalıdır.
Kaynak;
WHO COVID-19 hastalığında maske kullanımına ilişkin öneriler https://www.ttb.org.tr/userfiles/files/WHO-maske.pdf
SGK 2016-2019 Faaliyet Raporları: http://www.sgk.gov.tr/2017FaaliyetRaporu.pdf
T.C. Maliye Bakanlığı, Muhasebat Genel Müdürlüğü. Sosyal Güvenlik Kurumu Bütçe İstatistikleri. ; https://www.muhasebat.gov.tr/content/genel-yonetim-mali-istatistik
Kullandığımız maskelerin yüzde 95’inde filtre özelliği yok https://www.birgun.net/haber/kullandigimiz-maskelerin-yuzde-95-inde-filtre-ozelligi-yok-316110
Cumhurbaşkanlığı'na sunulan maske raporu https://twitter.com/AliCaatay/status/1305789148805173248
Hastaneler sahte dezenfektan kullanıyor https://www.sozcu.com.tr/2020/ekonomi/hastaneler-sahte-dezenfektan-kullaniyor-6050162/
Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2019/05/20190501-5.htm
Tıbbi Cihaz Yönetmeliği, https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=15023&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5
Biyosidal Ürünler Yönetmeliği https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=13672&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5


